Acht hoog

Vandaag een zéér prettig gesprek gehad met een projectleider van de grootste ouderenbond van Brabant. Het ging over van alles en nog wat (uiteraard op het gebied van ouderen en hun woning) en er zat voor haar veel herkenbaars in.

Een van de zaken die langs kwam, was "uitgankelijkheid" in appartementen. Hoe kom je in geval van nood veilig je appartement uit, als de lift niet werkt en je niet (goed genoeg) met de trap naar beneden kunt? Waarop mijn gesprekspartner reageerde dat haar ouders acht hoog wonen en dat zij over dit onderwerp nooit durfde te beginnen, maar dat het haar wel bezighield.

Vanmiddag bleek het Radio 1 Journaal hier ook zijdelings mee bezig in de "radioroute" die zij deze zomer volgen dwars door Nederland.

Een van de bewoners die over een grote brand in Brunssum (flatgebouw van dertien verdiepingen) van een paar maanden geleden werd geïnterviewd, vertelde over een bewoner met een rolstoel die geëvacueerd moest worden. En hoe moeilijk dat was geweest.

Niet het hoofdonderwerp van het interview -dat ging over hoe het nu met de bewoners ging- maar wél heel duidelijk voor wie er oor voor heeft!

Jammer genoeg werd deze rolstoel gebruikende bewoner niet geïnterviewd, ik had zijn verhaal ook graag gehoord.

Brandalarm

Een van de ochtenden in ons tijdelijk appartementje werden we hardhandig gewekt door een oorverdovend brandalarm op de gezamenlijke gang. Dus snel aangekleed, tas en wat belangrijke dingen meegenomen (dat hoort eigenlijk niet) en wegwezen.

Met de trap, want de lift mag je natuurlijk niet gebruiken, en lekker binnen in de hal blijven wachten met andere half-wakkere vakantiegangers op de dingen die komen gingen.

Het scheen het alarm bij ons op de verdieping te zijn, maar omdat we daar geen brand, rook, hitte, geluid of wat dan ook hadden opgemerkt, vonden we dat we wel even binnen konden blijven. Het leek veel op vals alarm en buiten miezerde het.

Maar wat, als je doof bent? Dan hoor je dat alarm niet, hoe oorverdovend het ook is... En wat als je de lift nodig hebt om beneden te komen, omdat je niet in staat bent om via de trap te gaan? Dat noemen we "uitgankelijkheid".

Op de Britse eilanden is van alles meer dan zorgvuldig geregeld, tot en met een sticker op de stekkers van alle apparaten en de apparaten zelf, dat ze weer een jaar veilig geacht worden (foto: Wales, zomer 2009). En als je zelf een brandje gaat blussen zijn er meerdere soorten brandblussers voorhanden met een sticker ernaast wat je wanneer en waarvoor moet gebruiken. Maar voor een goede uitgankelijkheid ben ik niets tegengekomen.

In Nederland begint het besef door te dringen, dat je ook iets moet bedenken om mensen te evacueren die het alarm niet kunnen horen of niet (goed) kunnen lopen. Dat laatste kan overigens ook gelden voor zwangere vrouwen, kleine kinderen en mensen in paniek.

Voor het eerste probleem bestaat er een rookmelder met zwaailicht en trilalarm voor onder je kussen. Het tweede is ingewikkelder. Er bestaan evacuatiestoelen, waarmee je mensen de trap af kunt krijgen.

Een andere aanpak is zorgen dat evacueren niet nodig is, omdat de brand beperkt gehouden wordt. Dan kan door sprinklers aan te leggen, óók in woningen. Er zijn al de nodige buitenlanden waar dit verplicht is. In Nederland wordt het de laatste jaren in de woningbouw wel op vrijwillige basis gedaan in woongebouwen die hoger zijn dan 70 meter, maar de meerkosten zijn hoog. En dat is vaak een probleem.

Vanochtend stond er in de krant, dat er jaarlijks veel branden in verzorgingshuizen e.d. ontstaan. Het "voordeel" daar is dat de brandweer al weet dat ze daar minder mobiele mensen kan aantreffen. Bij woningen en vele andere gebouwen is dat van tevoren niet bekend.

Het alarm in ons appartement was inderdaad vals. De beheerders lieten na een kwartier weten dat het door het weer kwam. Brandalarm binnenshuis als het buiten motregent?

Lift kapot

Vandaag in de krant. De enige lift in een flatgebouw gaat 's ochtends om 10.00 kapot en dat duurde tot 21.00 uur. Citaat uit het artikel:

"Bewoners, hoofdzakelijk oudere mensen met gebreken, konden hun woning slecht of niet meer bereiken. Zo moesten terminale kankerpatiënten via de trap 5 verdiepingen naar beneden en boven gedragen worden. Andere bewoners zochten onderdak bij familie of een zorginstelling".

Helaas komt zoiets vaker voor. Vorig jaar nog in een andere stad, waar de lift nog langer buiten bedrijf was. En nog meer (oudere) mensen die daar flink last van hadden omdat ze hun huis niet meer konden bereiken of er niet meer uit konden.

Wat was er in deze beide gevallen gebeurd, als er ontruimd had moeten worden omdat er bijvoorbeeld brand uitbreekt? Dat is de keerzijde van "toegankelijkheid" en het heet "uitgankelijkheid".

Appartementen vallen doorgaans nogal in de smaak van ouderen en gehandicapten die graag een gelijkvloerse woning willen hebben, of door mobiliteitsproblemen in een andere woning niet uit de voeten kunnen. Als alles werkt zoals het bedacht is en er zich geen rare dingen voordoen, werkt dat prima, ook als er maar één lift is.

Maar als de nood aan de man komt en de lift kapot gaat of wordt uitgeschakeld door de brandweer, is het wel de vraag hoe de bewoners die niet snel zijn, of weinig/niet mobiel, er tijdig uit kunnen komen, over de (nood)trap?

In november 2008 was er een ongeval op de Duitse autobahn met een autobus met ouderen. In die bus brak brand uit en een flink aantal mensen die bovenin zaten, kon er met hun rollator niet uit. En dat was maar één trapje.....

Langzamerhand begint dit gelukkig ook door te dringen tot de brandweer en de gehandicaptenorganisaties. Bij nieuwbouw houdt het Bouwbesluit in de gaten dat er minstens twee brandcompartimenten zijn, zodat er altijd een reserveroute is.

Nu de bestaande bouw nog.